Orthomoleculair kennisinstituut
Menu

COPD

In het kort
  • COPD is een chronische ziekte waarbij de longen beschadigd zijn. COPD is een verzamelnaam voor chronische bronchitis en longemfyseem.
  • Symptomen van COPD zijn benauwdheid, hoesten, slijmvorming en vermoeidheid.
  • Meestal is de oorzaak van COPD roken. Stoppen met roken is zeer belangrijk. Ook fijnstof en een aangeboren enzymgebrek kunnen COPD veroorzaken.
  • Medicatie, voldoende beweging en gezonde voeding kunnen invloed hebben op de ernst van de klachten en het verloop van COPD.
  • COPD behandeling gebeurt met o.a. N-Acetyl-L-Cysteïne (NAC), quercetine, omega 3-vetzuren en vitamine C.
In het kort

Wat is COPD?

COPD is een chronische longziekte waarbij de longen beschadigd zijn. COPD is een afkorting voor Chronic Obstructive Pulmonary Disease. Het is een verzamelnaam voor chronische bronchitis en longemfyseem. De meeste mensen met COPD hebben een combinatie van beide aandoeningen. Kenmerkend voor chronische bronchitis is een aanhoudende ontsteking van de bronchiën, de kleine vertakkingen van de luchtpijp. Daardoor maakt het lichaam meer slijm aan en is ademhalen lastiger. Bij longemfyseem gaan er steeds meer longblaasjes verloren, waardoor er minder zuurstof in het bloed komt. De longblaasjes verliezen hun elasticiteit. Hierdoor ontstaat benauwdheid en kortademigheid.

In Nederland hebben ongeveer 600.000 mensen COPD. De ziekte ontstaat meestal na het veertigste levensjaar. In ongeveer 85 procent van de gevallen is roken de oorzaak. Blootstelling aan schadelijke stoffen tijdens het werk is in ongeveer 15 procent van de oorzaak. In zeldzame gevallen kan een aangeboren enzymgebrek COPD veroorzaken.

Er zijn verschillende manieren om de klachten te verlichten, zoals behandeling met medicatie (luchtwegverwijders en ontstekingsremmers). Orthomoleculaire behandeling richt zich op het verbeteren van de kwaliteit van leven en de levensduur. Een gezonde levensstijl kan klachten verminderen en de levensduur positief beïnvloeden.

Levensverwachting COPD

Genezen van COPD kan helaas niet. De levensverwachting van mensen met COPD is korter dan die van gezonde mensen, omdat de ziekte in de loop van de tijd erger wordt en er meer schade aan de longen ontstaat. Goede behandeling en een gezonde leefstijl kunnen echter invloed hebben op de ernst van de klachten en het verloop van de ziekte. Hoe oud je met COPD kunt worden is daarom moeilijk te zeggen.

Wat is COPD?

Symptomen

Veelvoorkomende COPD symptomen zijn:

  • Benauwdheid
  • Kortademigheid
  • Hoesten
  • Piepende ademhaling
  • Slijm ophoesten
  • Vaak verkouden of andere luchtweginfecties
  • Vermoeidheid
  • Gewichtsverlies

De symptomen van COPD treden langzaam op, waardoor veel mensen niet meteen weten dat ze COPD hebben. Meestal krijgen mensen na hun veertigste de diagnose COPD. Naarmate de ziekte verergert, kunnen dagelijkse activiteiten zoals traplopen heel moeilijk worden. Ook kunnen er dan vaker longaanvallen optreden. Vroege diagnose is belangrijk om verergering van de ziekte te voorkomen.

Exacerbatie COPD (longaanval)

Bij een longaanval (exacerbatie) verergeren de klachten plotseling. Veelvoorkomende signalen van een longaanval zijn meer hoesten, benauwdheid en slijm. Het kan voelen alsof je geen lucht krijgt. Soms zijn de klachten zo erg dat ziekenhuisopname nodig is.

Een longaanval is vaak het gevolg van een infectie met een bacterie of een virus, maar ook prikkels zoals fijnstof kunnen een longaanval uitlokken. Een longaanval kan dagen tot weken duren en kan onomkeerbare schade in de longen veroorzaken. Daarom is het belangrijk het risico op een longaanval te verkleinen, onder andere door prikkels te vermijden. Denk hierbij aan fijnstof, roken, heel koud weer of een hoge luchtvochtigheid.

Symptomen

Oorzaken

De belangrijkste oorzaak van COPD is roken. Hoe meer iemand rookt, hoe groter de kans om COPD te ontwikkelen. Ook als je jaren geleden bent gestopt met roken of als je langdurig met anderen meerookt, heb je een verhoogde kans op COPD.

In zeldzame gevallen kunnen niet-rokers emfyseem ontwikkelen, door de erfelijke ziekte alpha-1. Bij ongeveer één procent van de mensen met COPD is dit de oorzaak. Bij deze ziekte kan het lichaam het eiwit alpha-1 niet aanmaken. Dit eiwit is nodig om de longen te beschermen.

Andere risicofactoren voor de longziekte COPD zijn:

  • Slechte luchtkwaliteit binnenshuis, door te koken en verwarmen zonder goede ventilatie
  • Luchtvervuiling, bijvoorbeeld door fijnstof
  • Blootstelling aan schadelijke stoffen op het werk, zoals houtstof, uitlaatgassen en verfdampen
  • Meerdere keren achter elkaar acute bronchitis in de kindertijd
Oorzaken

Voedingsadviezen

Bij COPD verbruikt het lichaam meer energie omdat het tegen de ontstekingen in de longen vecht. Dit kan tot ondergewicht leiden. Door ondergewicht is de weerstand lager en ben je vatbaarder voor infecties met virussen of bacteriën. Zorg er bij gewichtsverlies daarom voor dat je voldoende eiwitten en gezonde voeding binnenkrijgt.

Gezonde voeding bestaat uit:

  • Circa 400 – 800 gram verse groenten per dag
  • 2 tot 3 stukken fruit per dag (zoet fruit met mate)
  • Volkoren rijst en graansoorten
  • Rood vlees met mate, maximaal 1 keer per week
  • Varieer door magere vleessoorten af te wisselen met vegetarische maaltijden
  • 2 á 3 keer per week verse, wildgevangen vette vis (o.a. kabeljauw, zalm, tonijn, haring) of haal de goede vetzuren uit algenolie
  • Circa 25 gram (een handje) ongebrande noten en zaden per dag
  • Volle zuivelproducten met mate
  • Lightproducten vermijden
  • Geraffineerde suikers vermijden en zoetstoffen met mate
  • Frisdranken en geraffineerde vruchtensappen vermijden
  • Alcohol het liefst vermijden. Als dit lastig is, beperken tot 1 glas per dag
  • Minimaal 1,5 tot 2 liter vocht per dag (water, kruidenthee)
  • Zelf geperste smoothies en groentesappen maken uit rauwkost en superfoods
Voedingsadviezen

Opmerkingen

Andere tips bij COPD:

  • Stop met roken. De ziekte verergert sneller als je blijft roken.
  • Zorg ervoor dat niemand in huis rookt
  • Blijf bewegen, zodat de conditie verbetert en ademen makkelijker gaat
  • Verdeel je energie over de dag
  • Vermijd heel koude lucht of heel warm weer
  • Vermijd luchtvervuiling door schoorsteenrook en andere irriterende stoffen
Opmerkingen

Behandeling

Klik op een nutriënt voor uitgebreide monografie
Nutriënt Dagdosering
Quercetine
1 – 4 x daags 250 mg
Remt de progressie van longemfyseem
Omega 3 vetzuren
2 – 3 x daags 1000 mg TG (EPA en DHA)
Vermindert de ontstekingen in de longen | Vermindert de progressie van longemfyseem
N-Acetyl-L-Cysteïne (NAC)
1 – 2 x daags 600 mg
Vermindert het risico op longemfyseem | Werkt als slijmoplossend middel in de longen | Beschermt het longweefsel
Vitamine C (Calcium/magnesium ascorbaat)
500 – 2000 mg per dag
Vermindert schade door oxidatieve stress | Sterk verhoogde behoefte bij rokers
OPC
50 – 200 mg per dag
Antioxidant vermindert schade door oxidatieve stress
Vitamine D
50 – 75 μg per dag (afhankelijk van tekort)
Kan verergering van exacerbaties verminderen
Vitamine K
1 – 2 x daags 100 µg
Vermindert aderverkalking | Ondersteunt de bloedstolling
Groen extracten (Greens)
5 – 10 gram per dag
Voorkomt ontstekingen | Verbetert de zuurbase balans
Magnesium (Tauraat)
150 – 300 mg per dag
Draagt bij aan de ontspanning van de spiercellen | Heeft ontstekingsremmende eigenschappen | Zorgt voor een afname van bronchospasmen en bronchiale reactiviteit
Vitamine A
1x daags 2200 mcg
Vermindert oxidatieve stress en vrije radicalen | Bij exacerbaties is het gehalte vitamine A lager dan wanneer COPD stabiel is (5,9)
Vitamine E
200 - 1000 IE per dag
Remt ontstekingen | Bij exacerbaties is het gehalte vitamine E lager dan wanneer COPD stabiel is (5)
Zink (met mangaan en selenium)
30 mg per dag bij verstoord zinktransport
Kan samen met mangaan en selenium het aantal dagen verkorten dat mechanische beademing nodig is na exacerbatie van COPD (6)
Acetyl L-Carnitine
500 – 1000 mg per dag
Kan de inspanningstolerantie en spierkracht verbeteren bij COPD-patiënten | Kan de melkzuurproductie na inspanning helpen verminderen (7)
Behandeling
Referenties
  1. Barnes, P. J. (2020). Oxidative stress-based therapeutics in COPD. Redox biology33, 101544.
  2. Vaughan, A., Stevanovic, S., Jafari, M., Rahman, M., Bowman, R. V., Fong, K. M., … & Yang, I. A. (2019). The effect of diesel emission exposure on primary human bronchial epithelial cells from a COPD cohort: N-acetylcysteine as a potential protective intervention. Environmental research170, 194-202.
  3. Calzetta, L., Rogliani, P., Facciolo, F., Rinaldi, B., Cazzola, M., & Matera, M. G. (2018). N-Acetylcysteine protects human bronchi by modulating the release of neurokinin A in an ex vivo model of COPD exacerbation. Biomedicine & Pharmacotherapy103, 1-8.
  4. Liu, X., Hu, Z., & Zhou, H. (2021). N-Acetylcysteine Improves Inflammatory Response in COPD Patients by Regulating Th17/Treg Balance through Hypoxia Inducible Factor-1α Pathway. BioMed Research International2021.
  5. Tsiligianni, I.G., Van der Molen, T. A systematic review of the role of vitamin insufficiencies and supplementation in COPD. Respiratory Research 11, 171 (2010).org/10.1186/1465-9921-11-171
  6. El-Attar M., Said M., El-Assal G., Sabry N.A., Omar E., Ashour L. Serum trace element levels in COPD patient: the relation between trace element supplementation and period of mechanical ventilation in a randomized controlled trial. Respirology. 2009 Nov;14(8):1180-7. doi: 10.1111/j.1440-1843.2009.01622.x. PMID: 19761535.
  7. Borghi-Silva A., Baldissera V., Sampaio L.M., Pires-DiLorenzo V.A., Jamami M., Demonte A., Marchini J.S., Costa D. L-carnitine as an ergogenic aid for patients with chronic obstructive pulmonary disease submitted to whole-body and respiratory muscle training programs. Braz J Med Biol Res. 2006 Apr;39(4):465-74. doi: 10.1590/s0100-879×2006000400006. PMID: 16612469.
  8. Ahmadi, A., Eftekhari, M. H., Mazloom, Z., Masoompour, M., Fararooei, M., Zare, M., & Hejazi, N. (2022). Health-Related Quality of Life and Nutritional Status Are Related to Dietary Magnesium Intake in Chronic Obstructive Pulmonary Disease: A Cross-Sectional Study. Clinical Nutrition Research, 11(1), 62.
  9. Paiva, S. A., Godoy, I. D., Vannucchi, H., Favaro, R. M., Geraldo, R. R., & Campana, A. O. (1996). Assessment of vitamin A status in chronic obstructive pulmonary disease patients and healthy smokersThe American journal of clinical nutrition64(6), 928-934
Vademecum bestellen
Vademecum
Vademecum bestellen
3-secties
  • Aandoeningen
  • Monografie
  • Oplossingen

Prijs
€ 29,90 (exclusief BTW)

Bestel vademecum
Bestel vademecum
Sluiten