Relatie tussen sterftecijfers bij COVID-19 en Vitamine D tekort

Vitamine D is een cruciale factor voor het verloop van veel ziektebeelden. Vanuit de wetenschap werd echter nog niet gesproken over mogelijke verbanden tussen vitamine D en het ziekteverloop bij besmetting met COVID-19. Die impasse is doorbroken. Recent onderzoek suggereert namelijk dat coronapatiënten met een vitamine D tekort maar liefst twee keer zo vatbaar zijn voor een dodelijke afloop.

De link tussen klinisch herstel en vitamine D

Dit blijkt uit een grootschalige studie onder leiding van de Northwestern University, waarbij dagelijkse opname-, herstel- en overlijdensgegevens uit ernstig getroffen landen werden onderzocht. Van twintig landen werden de gemiddelde vitamine D niveaus van inwoners vergeleken met het aantal coronasterfgevallen. Hierbij bemerkten de onderzoekers een opvallende link tussen landen waar vaak een vitamine D tekort voorkomt en een hoog sterftecijfer door COVID-19.
 

Vitamine D tekort zorgt voor ernstiger ziekteverloop

De onderzoekers concludeerden dat er in de landen met de hoogste sterftecijfers, zoals Italië, Spanje en het Verenigd Koninkrijk, bevolkingsbreed lagere vitamine D waardes werden gemeten. Dit in vergelijking met landen met lagere sterftecijfers en hogere vitamine D niveaus per inwoner. Vitamine D deficiëntie blijkt uit de resultaten in 17,3 procent van de gevallen voor een ernstiger ziekteverloop te zorgen. Ter indicatie: Italië en Spanje kampen met hoge mortaliteitscijfers en in beide landen gaat de bevolking gebogen onder verlaagde vitamine D waardes. Onder ouderen, de kwetsbaarste risicogroep, komt een vitamine D deficiëntie bovendien in alle landen het meeste voor.
 

Relatie vitamine D tekort

Een belangrijke uitkomst van het onderzoek is de relatie tussen vitamine D spiegels en cytokinestorm. Deze ontstekingsbevorderende aandoening is de reactie van een overactief immuunsysteem. Een cytokinestorm kan de longen ernstig beschadigen en acute ademnood veroorzaken. Twee symptomen die onlosmakelijk met Covid-19 verbonden zijn, maar dus niet direct veroorzaakt worden door het virus zelf.
 
Hier wordt ook de rol van vitamine D duidelijk. De zonnevitamine verbetert namelijk niet alleen het aangeboren immuunsysteem, maar zorgt er ook voor dat het algehele immuunsysteem goed functioneert. Toereikende vitamine D spiegels kunnen dan ook bescherming bieden tegen ernstige complicaties, waaronder de zogenoemde cytokinestorm, stellen de onderzoekers. Ze suggereren zelfs dat toereikende vitamine D niveaus sterftecijfers kunnen halveren.
 
Kleine kanttekening, een adequate vitamine D huishouding speelt met name een rol bij het verminderen, tot voorkomen van complicaties binnen het COVID-19 ziekteverloop. Zelfs met toereikende D niveaus kan je dus nog ernstig ziek worden.
 

Kinderen minder vatbaar voor COVID-19

De resultaten zouden een perfecte verklaring vormen voor waarom er onder kinderen aanzienlijke minder complicaties voorkomen. Backman, een van de onderzoekers, stelt namelijk dat kinderen nog geen volledig verworven immuunsysteem hebben ontwikkeld. Het verworven immuunsysteem vormt de tweede barrière voor bacteriën en pathogenen. Onder volwassenen is deze barrière vaak verantwoordelijk voor een overactiviteit van het immuunsysteem, wat kan resulteren in een cytokinestorm. Kinderen zijn echter hoofdzakelijk afhankelijk van het aangeboren immuunsysteem. De kans dat kinderen overactief reageren op indringers is dus aanzienlijk kleiner.
 

Concluderend

De uitkomsten van dit onderzoek vormen een hoopvolle eerste stap voor vervolgonderzoek. Door te suggereren dat er een direct verband bestaat tussen verhoogde sterftecijfers en een vitamine D tekort, onderstrepen de onderzoekers het belang van toereikend vitamine D niveaus. Een vitamine D tekort, dat frequent voorkomt onder ouderen, Afro-Amerikanen, zwangeren en kinderen, kan tot complicaties leiden. Vitamine D suppletie kan onder deze risicogroepen dus een levensreddend advies zijn!
 

Referenties

Daneshkhah, A., Agrawal, V., Eshein, A., Subramanian, H., Roy, H. K., & Backman, V. (2020). The Possible Role of Vitamin D in Suppressing Cytokine Storm and Associated Mortality in COVID-19 Patients. medRxiv.