Magnesium beïnvloedt vele lichamelijke functies en wordt daarom in verband gebracht met allerlei gezondheidsvoordelen. Er bestaan verschillende vormen met ieder hun eigen werking en biologische beschikbaarheid. Magnesium L-threonaat is een magnesiumverbinding die de concentratie van het mineraal in de hersenen verhoogt. Daarom bespreken we in dit blog de werking van magnesium L-threonaat op je brein en het effect op cognitieve functies, stress, angst en slaapkwaliteit.
Is gezondheid ook jouw passie en wil je meer leren over hoe voeding en suppletie aan je gezondheid kunnen bijdragen? Bekijk dan onze e-learning Orthomoleculair Adviseur Basis of Orthomoleculair Adviseur Gevorderd.
Wat is magnesium L-threonaat?
Magnesium is een mineraal dat een essentiële bijdrage levert aan meer dan 300 enzymatische reacties in het lichaam, waaronder de energiestofwisseling, zenuw- en spierfunctie en een normale botstructuur.1 Dit mineraal komt in vele verschillende vormen voor, waarbij organisch gebonden magnesiumsoorten zoals magnesiummalaat en magnesiumtauraat beter worden opgenomen dan anorganische magnesiumverbindingen zoals magnesiumoxide.
Magnesium L‑threonaat of magnesium threonaat is een bijzondere vorm waarbij magnesium is gekoppeld aan L‑threonzuur, een natuurlijk afbraakproduct van vitamine C. Dankzij deze binding wordt magnesium L-threonaat efficiënt opgenomen en benut door het lichaam, wat zorgt voor een hoge biologische beschikbaarheid.
Waarom is magnesium L-threonaat belangrijk voor het brein?
Magnesium L-threonaat is ontdekt door onderzoekers van het Massachusetts Institute of Technology (MIT), Stanford University en Tsinghua University. Zij zagen dat deze magnesiumvorm in staat is om de hersenen goed te bereiken. Het werkt namelijk als een ionofoor, een stof die magnesiumionen helpt door vetrijke celmembranen heen te bewegen, waaronder die van hersencellen.
Daarbij kan magnesium threonaat de bloed‑hersenbarrière passeren, een beschermende filter die bepaalt welke stoffen vanuit het bloed de hersenen bereiken. Daardoor komt deze magnesiumvorm terecht in het hersen- en zenuwweefsel. Preklinische en klinische studies geven laten zien dat dit meetbaar is in hersenvocht en hersenweefsel.1,2 Magnesium L‑threonaat, gepatenteerd als Magtein®, kan zo de hersenfunctie ondersteunen.
Hieronder bespreken we de werking van magnesium L-threonaat op cognitieve functies, stress en angst, en slaapkwaliteit.
De werking van magnesium L-threonaat op cognitieve functies
Preklinisch onderzoek laat zien dat voldoende magnesium in het brein belangrijk is voor cognitieve functies en dat magnesium L‑threonaat het magnesiumniveau in de hersenen effectief verhoogt.2 Ook bij mensen worden voordelen van magnesium threonaat voor cognitieve functies gevonden.3
Inzichten uit preklinisch onderzoek
In preklinisch onderzoek bleek dat ratten die een maand lang magnesium-L-threonaat kregen, beter scoorden op leer- en geheugentaken. Ze lieten verbeteringen zien in het werkgeheugen en zowel het korte- als langetermijngeheugen.2 Zo presteerden ze beter op tests zoals doolhoven en patroonherkenning dan ratten die een normaal dieet met een standaard hoeveelheid magnesium kregen. Oudere ratten konden bovendien beter herinneringen oproepen om onvolledige informatie of patronen aan te vullen.
Deze effecten lijken samen te hangen met een betere regulatie van NMDA-receptoren, wat leidt tot een toename van synapsen (de verbindingen tussen zenuwcellen) in delen van de hippocampus. Ook lijkt de synaptische plasticiteit verbeterd, wat het aanpassingsvermogen van het brein vergroot. Dit versterkt de communicatie tussen zenuwcellen en ondersteunt leer- en geheugenprocessen.
De bevindingen suggereren dat een verhoging van het magnesiumgehalte boven het niveau van een normaal dieet kan bijdragen aan het behoud van cognitieve functies bij het ouder worden.
Bevindingen uit klinisch onderzoek
In een klinische studie met 102 gezonde volwassenen werd onderzocht of suppletie met magnesium L‑threonaat de cognitieve functies kon verbeteren.3 Het supplement bevatte daarnaast ook een kleine hoeveelheid vitamine D, vitamine C, vitamine B6 en fosfatidylserine (PS). Deze stoffen zouden de opname of werking van magnesium threonaat ondersteunen. Fosfatidylserine is een fosfolipide in hersencellen die bijdraagt aan de overdracht van zenuwsignalen.
De deelnemers kregen ofwel de Magtein®PS‑formule, ofwel een placebo. Ze namen twee capsules in de ochtend en twee capsules voor het slapengaan, gedurende 30 dagen. Aan het begin en einde van de studie werden cognitieve functies zoals leren en geheugen gemeten met de Clinical Memory Test (CMT).
Na een maand liet de magnesiumgroep verbeteringen zien op alle vijf subcategorieën van de Clinical Memory Test (CMT), waaronder gekoppeld leren (het leren om twee items aan elkaar te koppelen), patroon- en gezichtsherkenning. Ook de totale geheugenscore steeg significant, terwijl de placebogroep iets achteruitging. Vooral oudere deelnemers profiteerden van de Magtein®PS‑formule, mogelijk doordat zij lagere magnesiumniveaus in het brein hebben of doordat meer verouderde neuronen sterker profiteren van een verhoging van magnesium in het brein.
Magnesium threonaat bij stress en angst
Magnesium speelt een rol in het functioneren van de HPA‑as (hypothalamus-hypofyse-bijnier as), het systeem dat het lichaam aanstuurt bij stress en de afgifte van cortisol reguleert. Het mineraal lijkt deze stressreactie te kunnen dempen, wat suggereert dat magnesium invloed heeft op stressklachten.1
Daarnaast wordt gedacht dat magnesium angst en paniek kan verminderen doordat het overactieve NMDA‑receptoren, gestimuleerd door glutamaat, blokkeert. Ook zou het de balans herstellen tussen glutamaat en GABA, een neurotransmitter dat een remmende en kalmerende werking heeft. Een verstoring hierin wordt in verband gebracht met angststoornissen.1
Lees ook ons ander blog welk effect heeft magnesium op cortisol.
Een veelbelovende aanpak bij stress- en angstklachten
In een gerandomiseerde, dubbelblinde, placebo-gecontroleerde studie werd onderzocht of magnesium L‑threonaat stress- en angstklachten kan verminderen bij ouderen.1 De 44 deelnemers waren gezonde volwassenen van 50 tot 70 jaar met gerapporteerde stress en angst. Zij kregen gedurende 12 weken dagelijks magnesium L‑threonaat of een placebo.
De ernst van de klachten werd gemeten met de Hamilton Anxiety Rating Scale (HAM‑A) en een vragenlijst met Likertschalen. De HAM-A beoordeelt zowel psychische als lichamelijke symptomen, zoals angstige stemmingen, gevoelens van spanning en fobieën.
Na 6 en 12 weken lieten beide groepen verbeteringen zien in de totale HAM‑A‑score en in de subcategorieën angstige stemming en spanning. Alleen bij de magnesiumgroep werd een duidelijke en klinisch relevante afname in score van de subcategorie fobieën gevonden. Daarnaast rapporteerden deelnemers die magnesium threonaat kregen een significante daling in ervaren stress- en angstniveaus, terwijl voor de placebogroep geen significante veranderingen werden gemeten. Magnesium kan dus mogelijk een veelbelovende aanpak zijn bij gevoelens van stress en angst bij ouderen.
Bekijk ook ons eerder verschenen blog magnesium tegen stress en depressie: een natuurlijke ondersteuner.
Wat zijn de effecten van magnesium threonaat op slaapkwaliteit?
Magnesium lijkt een rol te spelen in het reguleren van de neurotransmitters glutamaat en GABA, waarmee het ook kan bijdragen aan ontspanning. Daarnaast is magnesium betrokken bij de omzetting van serotonine naar melatonine, het hormoon dat slaperigheid bevordert. Dit suggereert dat magnesium gunstig kan zijn voor de slaap, al is het bewijs uit goed opgezette studies nog beperkt. Een mogelijke oorzaak is dat veel gebruikte magnesiumvormen de hersenen minder goed bereiken. Magnesium threonaat zou daarom een goede kandidaat zijn voor het verbeteren van de slaapkwaliteit.
Meer over de werking van GABA en GABA bij angst en slaap lees je in onze ander blogs.
Magnesium L-threonaat bij slaaproblemen
In een gerandomiseerde, dubbelblinde, placebo-gecontroleerde studie werd onderzocht of magnesium L‑threonaat de slaapkwaliteit en het dagelijks functioneren kan verbeteren.4 Deelnemers waren 76 gezonde volwassenen van 35 tot 55 jaar met milde klachten van slapeloosheid. Zij kregen gedurende 21 dagen magnesium threonaat of een placebo twee uur voor het slapengaan.
Slaap, stemming en dagelijks functioneren werden subjectief beoordeeld met gestandaardiseerde vragenlijsten, een wekelijkse stemmingsmeting en een dagelijks dagboek. Daarnaast werden slaap, dagelijks functioneren en mentale gesteldheid objectief gevolgd met een Oura Ring.
Wat zijn de bevindingen?
Magnesium L‑threonaat verbeterde in deze studie de slaapkwaliteit (diepe slaap en REM-slaap), dagelijkse activiteit en stemming in vergelijking met een placebo. Deelnemers die magnesium kregen werden ’s ochtends meer uitgerust, alerter en met een beter humeur wakker. De placebogroep liet alleen in de eerste week vooruitgang zien, daarna stagneerde het effect. De metingen met een Oura Ring bevestigden betere scores voor onder andere diepe slaap, REM‑slaap, hartslag en dagelijkse activiteit bij inname van magnesium.
Diepe slaap is belangrijk voor rust en herstel van lichaam en geest, en het verwerken en opslaan van informatie. Slechte slaap hangt samen met minder energie, productiviteit en fysieke activiteit. Deelnemers die magnesium kregen, lieten juist meer mentale alertheid en fysieke activiteit zien. Dit lijkt niet alleen te komen door betere slaap, maar mogelijk ook doordat magnesium threonaat de energieproductie in zenuwcellen ondersteunt. De verbeterde diepe slaap kan bovendien bijdragen aan betere cognitieve functies, omdat tijdens de diepe slaap verbindingen worden versterkt die belangrijk zijn voor leren en geheugen.
Deze bevindingen suggereren dat magnesium L‑threonaat vooral zorgt voor betere slaapkwaliteit, frisser ontwaken en meer fysieke en mentale energie dan dat het helpt om sneller in slaap te vallen. De effecten traden doorgaans op binnen 7 tot 14 dagen.
Tot slot
Magnesium L-threonaat is een unieke vorm van magnesium die de hersenen goed kan bereiken en daar het magnesiumniveau verhoogt. De werking van magnesium L-threonaat is daarom vooral gericht op het brein. Dusver hebben studies positieve effecten gevonden van deze magnesiumvorm op cognitieve functies zoals leren en geheugen, stress en angst, en slaapkwaliteit. Hoewel meer onderzoek nodig is om deze bevindingen te bevestigen, kan magnesium threonaat een goede keuze zijn voor als je je brein extra aandacht wil geven.
- Hewlings, S. J., & Douglas, S. (2022). Kalman. A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled, Comparator Trial Evaluating Magtein® Magnesium Supplement on Quality of Life as related to Levels of Stress, Anxiety, Fear and Other Indicators”. EC Nutrition, 17, 07-14.
- Slutsky, I., Abumaria, N., Wu, L. J., et al. (2010). Enhancement of learning and memory by elevating brain magnesium. Neuron, 65(2), 165–177.
- Zhang, C., Hu, Q., Li, S., et al. (2022). A Magtein®, Magnesium L-threonate,-based formula improves brain cognitive functions in healthy Chinese adults. Nutrients, 14(24), 5235.
- Hausenblas, H. A., Lynch, T., Hooper, S., Shrestha, A., Rosendale, D., & Gu, J. (2024). Magnesium-L-threonate improves sleep quality and daytime functioning in adults with self-reported sleep problems: A randomized controlled trial. Sleep Medicine: 8, 100121.